Məzmuna keç
testim

Liseyə qəbul: qeyri-standart və məntiq məsələləri

Liseyə qəbul imtahanında riyaziyyat hissəsi standart və qeyri-standart suallardan ibarətdir. Qeyri-standart məsələlər məktəb proqramından kənara çıxmır, amma həll üçün düşünmə üsulu tələb edir.

Aşağıda bu məsələlərin dörd əsas növü və hər birinin həll yolu verilib. Mini-testdə nümunə məsələlər var.

Ardıcıllıqlar

Qanunauyğunluğu tapmaq üçün qonşu hədlərin fərqinə, nisbətinə və ya xüsusi ədədlərə (kvadratlar, Fibonaççi) baxın. Arifmetik silsilədə n-ci hədd a₁ + (n − 1)d düsturu ilə, ilk n hədin cəmi isə n(a₁ + aₙ)/2 ilə tapılır. Məsələn, 1-dən 100-ə qədər ədədlərin cəmi 5050-dir.

Kombinatorika

Vurma qaydası: birinci seçim m, ikinci seçim n üsulla olarsa, ardıcıl seçim m · n üsulla mümkündür. n elementin yerdəyişmələrinin sayı n!-dir: 3! = 6, 4! = 24, 5! = 120. n element arasından cüt seçmək n(n − 1)/2 üsulla mümkündür.

Dirixle prinsipi və ehtimal

Dirixle prinsipi: 7 yeşikdə 8 əşya varsa, ən azı birində 2 əşya olacaq. Ehtimal = əlverişli hallar / bütün hallar. Çətin məsələlərdə sxem və ya cədvəl çəkmək, sondan başlayaraq geri hesablamaq kömək edir.

Əlaqəli səhifələr

Tez-tez verilən suallar

1-dən 100-ə qədər ədədlərin cəmi neçədir?

5050: n(n + 1)/2 = 100 · 101 / 2.

5! neçədir?

120.

Dirixle prinsipi nədir?

Əşya sayı yeşik sayından çoxdursa, ən azı bir yeşikdə iki və daha çox əşya olur.

Lisey imtahanı hansı fənlərdəndir?

Tədris dili və riyaziyyat, standart və qeyri-standart suallarla.

Sual nümunələri və cavabları

  1. 1. XYZ üçrəqəmli ədəddir (X, Y, Z fərqli rəqəmlərdir və X > Z > 0). XYZ − ZYX = 198 olarsa, X − Z fərqi neçədir?

    Cavab: 2

    XYZ − ZYX = 99·(X − Z) = 198; deməli, X − Z = 2.

  2. 2. ⊕ əməli üçün aşağıdakı bərabərliklər doğrudur: 4 ⊕ 3 = 13 7 ⊕ 6 = 43 7 ⊕ 3 = 16 3 ⊕ 6 neçədir?

    Cavab: 39

    Qanun: a ⊕ b = a + b·b. Bunu verilən üç bərabərlik təsdiq edir. 3 ⊕ 6 = 39.

  3. 3. ⊕ əməli üçün aşağıdakı bərabərliklər doğrudur: 2 ⊕ 2 = 6 8 ⊕ 4 = 72 8 ⊕ 2 = 60 9 ⊕ 1 neçədir?

    Cavab: 73

    Qanun: a ⊕ b = a² + b² − a. Bunu verilən üç bərabərlik təsdiq edir. 9 ⊕ 1 = 73.

  4. 4. Cədvəlin hər sətrində eyni qanunauyğunluq var: 7 2 51 9 2 83 3 5 ? ? yerinə hansı ədəd yazılmalıdır?

    Cavab: 14

    Qanun: üçüncü ədəd birinci ədədin kvadratına ikinci ədədi əlavə etməklə alınır. Üçüncü sətir üçün 14 alınır.

  5. 5. Tərəzinin iki gözündə olan cisimlərin çəkisi bərabərdir (eyni adlı cisimlərin çəkisi eynidir): 1) 3 qara kürə = 1 ağ kürə + 1 qırmızı kürə 2) 2 ağ kürə + 1 qara kürə = 2 qara kürə 1 «qara kürə» neçə «ağ kürə»-ə (ağırlığına görə) bərabərdir?

    Cavab: 2

    İkinci əlaqələri bir-birinə əvəz etdikdə çəkilər nisbəti 1 : 2 : 5 alınır; 1 «qara kürə» = 2 «ağ kürə».

  6. 6. ⊕ əməli üçün aşağıdakı bərabərliklər doğrudur: 7 ⊕ 1 = 43 4 ⊕ 3 = 21 7 ⊕ 3 = 51 3 ⊕ 2 neçədir?

    Cavab: 10

    Qanun: a ⊕ b = a² + b² − a. Bunu verilən üç bərabərlik təsdiq edir. 3 ⊕ 2 = 10.

  7. 7. 5 nəfər (Nigar, İlqar, Murad, Ülviyyə, Pərvin) bir sırada dayanıb. Sıra soldan sağa sayılır. Məlumdur ki: 1) Pərvin sıranın sonundadır. 2) Ülviyyə İlqardan əvvəl dayanıb. 3) Murad ilə Ülviyyə arasında düz bir nəfər var. 4) Murad və Nigar yan-yanadır. 5) İlqar Muraddan əvvəl dayanıb. Pərvin soldan neçənci yerdədir?

    Cavab: 5

    Şərtləri uyğunlaşdırdıqda yeganə düzülüş alınır: Ülviyyə, İlqar, Murad, Nigar, Pərvin. Pərvin soldan 5-ci yerdədir.

  8. 8. 5 nəfər (Dilarə, Orxan, Cəmil, Pərvin, İlqar) bir sırada dayanıb. Sıra soldan sağa sayılır. Məlumdur ki: 1) Dilarə və Orxan yan-yanadır. 2) Pərvin sıranın nə əvvəlində, nə də sonundadır. 3) Cəmil Pərvindən əvvəl dayanıb. 4) Dilarə sıranın əvvəlindədir. Orxan soldan neçənci yerdədir?

    Cavab: 2

    Şərtləri uyğunlaşdırdıqda yeganə düzülüş alınır: Dilarə, Orxan, Cəmil, Pərvin, İlqar. Orxan soldan 2-ci yerdədir.

  9. 9. ⊕ əməli üçün aşağıdakı bərabərliklər doğrudur: 4 ⊕ 3 = 21 3 ⊕ 5 = 40 3 ⊕ 6 = 54 4 ⊕ 6 neçədir?

    Cavab: 60

    Qanun: a ⊕ b = (a + b)·b. Bunu verilən üç bərabərlik təsdiq edir. 4 ⊕ 6 = 60.

  10. 10. 5 nəfər (Tural, Vüsal, Səbinə, Anar, Rəşad) bir sırada dayanıb. Sıra soldan sağa sayılır. Məlumdur ki: 1) Səbinə Anardan dərhal əvvəl dayanıb. 2) Tural və Vüsal yan-yanadır. 3) Anar Vüsaldan dərhal əvvəl dayanıb. 4) Səbinə sıranın əvvəlindədir. Rəşad soldan neçənci yerdədir?

    Cavab: 5

    Şərtləri uyğunlaşdırdıqda yeganə düzülüş alınır: Səbinə, Anar, Vüsal, Tural, Rəşad. Rəşad soldan 5-ci yerdədir.

Özünü yoxla: 20 sual

1 / 20
Qeyri-standart və məntiq məsələləri

XYZ üçrəqəmli ədəddir (X, Y, Z fərqli rəqəmlərdir və X > Z > 0). XYZ − ZYX = 198 olarsa, X − Z fərqi neçədir?